Tất nhiên, việc ăn một loại thực phẩm cụ thể không đồng nghĩa với việc quá trình lão hóa sẽ lập tức diễn ra nhanh hơn. Tuy nhiên, nếu đó đã trở thành thói quen hàng ngày, bạn cần đặc biệt cẩn trọng. Vậy đâu là những thực phẩm mà chúng ta cần chú ý đến cả liều lượng lẫn tần suất sử dụng? Bà Hayashi Atsumi, một chuyên gia dinh dưỡng lâm sàng với hơn 35 năm kinh nghiệm tại bệnh viện, đã chỉ ra 5 loại thực phẩm được cho là có liên quan đến quá trình lão hóa, đồng thời đưa ra những lưu ý cần thiết cho từng loại.
Bánh mì ngọt, bánh donut
Các loại bánh mì ngọt và bánh donut thường chứa nhiều đường và bột mì tinh luyện. Một số sản phẩm còn có hàm lượng chất béo cao. Nếu duy trì thói quen tiêu thụ lượng lớn đường (carbohydrate) cùng một lúc, mức đường huyết sau bữa ăn sẽ dễ tăng cao. Ngoài ra, quá trình "đường hóa" – xảy ra khi lượng đường dư thừa trong cơ thể liên kết với protein – sẽ tạo ra các AGEs (sản phẩm cuối cùng của quá trình đường hóa). Việc tích tụ quá mức các AGEs được cho là có thể làm giảm độ đàn hồi của da, đồng thời gây ảnh hưởng tiêu cực đến các mô trong cơ thể, chẳng hạn như mạch máu.
Hơn nữa, đối với các loại thực phẩm được chế biến ở nhiệt độ cao như bánh donut (thông qua phương pháp nướng hoặc chiên), các AGEs cũng có thể hình thành ngay trong quá trình chế biến. Thay vì coi đây là món ăn thường ngày cho bữa sáng hoặc các bữa phụ, bạn nên xem chúng như những món "thỉnh thoảng mới thưởng thức" thì tốt hơn.
Đồ uống giải khát và đồ uống có đường
Các loại đồ uống như nước ngọt có ga, nước ép trái cây, cà phê hay trà có thêm đường, cùng các loại nước tăng lực... thường chứa một lượng đường rất lớn. So với thực phẩm dạng rắn, đường trong đồ uống được hấp thụ vào cơ thể với số lượng lớn trong thời gian ngắn, hơn nữa lại khó tạo cảm giác no. Chính vì vậy, chúng ta rất dễ nạp vào cơ thể lượng đường và năng lượng vượt mức cho phép mà không hề hay biết.
Không chỉ nước ngọt có ga hay nước ép trái cây, bạn cũng cần cẩn trọng với cả các loại đồ uống thể thao. Nếu thường xuyên sử dụng chúng để bù nước hàng ngày, dù bản thân không cảm thấy mình đang "ăn đồ ngọt", bạn vẫn có nguy cơ nạp dư thừa đường và năng lượng.
Thịt chế biến sẵn (giăm bông, xúc xích...)
Mặc dù thịt chế biến sẵn rất tiện lợi, nhưng tùy từng loại sản phẩm mà chúng có thể chứa hàm lượng muối và chất béo bão hòa cao.
Chế độ ăn nhiều muối dễ dẫn đến cao huyết áp, gây áp lực lên mạch máu nếu kéo dài. Ngoài ra, thói quen tiêu thụ nhiều thịt chế biến sẵn còn được cho là có liên quan đến các bệnh tim mạch, tiểu đường loại 2 và ung thư đại trực tràng. Để ngăn ngừa lão hóa, không chỉ cần duy trì vẻ ngoài trẻ trung mà còn cần chú trọng đến việc "giữ cho mạch máu và các cơ quan nội tạng luôn khỏe mạnh". Thay vì chỉ dựa vào thịt chế biến sẵn, bạn nên đa dạng hóa nguồn cung cấp protein bằng cách kết hợp thêm cá, thịt gà, các sản phẩm từ đậu nành, trứng...
Khoai tây chiên và các món chiên rán
Khoai tây chiên, gà rán, các loại bánh chiên... là những thực phẩm thường chứa nhiều chất béo và năng lượng.
Đặc biệt, các loại thực phẩm được chế biến ở nhiệt độ cao rất dễ hình thành các chất như AGEs (sản phẩm cuối cùng của quá trình đường hóa). Ngoài ra, dầu ăn khi bị đun nóng ở nhiệt độ cao trong thời gian dài hoặc tái sử dụng nhiều lần sẽ bị oxy hóa. Nếu thường xuyên ăn đồ chiên rán dẫn đến dư thừa năng lượng, bạn sẽ dễ bị tăng cân và có nguy cơ mắc các bệnh lối sống (bệnh mãn tính không lây). Thay vì chỉ tập trung vào các món chiên, bạn nên kết hợp thêm các phương pháp chế biến khác như hấp, luộc hoặc ninh/kho.
Các loại bánh kiểu Tây như bánh ngọt, bánh quy
Các loại bánh kiểu Tây như bánh ngọt (cake) hay bánh quy (cookie) thường chứa đường, bơ, kem tươi... nên rất dễ khiến cơ thể nạp cùng lúc một lượng lớn đường và chất béo.
Việc ăn thường xuyên có thể dẫn đến dư thừa năng lượng, gây tăng cân, đồng thời làm xấu đi các chỉ số đường huyết và nồng độ lipid trong máu. Ngoài ra, tiêu thụ quá nhiều đường cũng là một trong những nguyên nhân thúc đẩy quá trình đường hóa (glycation) trong cơ thể. Bạn không cần phải kiêng hoàn toàn. Nếu muốn ăn, hãy chú ý đến khẩu phần và tần suất, tránh biến việc ăn các loại bánh này thành thói quen hàng ngày.
Năm loại thực phẩm được đề cập ở trên không có nghĩa là "cứ ăn vào là sẽ bị lão hóa". Quá trình lão hóa xảy ra do sự tác động của nhiều yếu tố khác nhau, vì vậy không thể quy kết nguyên nhân chỉ nằm ở một loại thực phẩm cụ thể. Điều quan trọng, không chỉ là "bạn đã ăn gì", mà là "ăn bao nhiêu" và "ăn với tần suất như thế nào".
