Thò Thị Dính và hành trình đi tìm con chữ từ miền đá biên cương

Tuổi thơ nhiều lần dang dở

Có những đứa trẻ lớn lên trong sự chăm sóc đầy đủ của gia đình, nhưng cũng có những đứa trẻ phải sớm trưởng thành sau những mất mát. Với Thò Thị Dính, hành trình ấy bắt đầu từ những năm tháng tuổi thơ ở Mã Lủng, nơi cuộc sống của đồng bào dân tộc Mông gắn liền với những triền núi đá và nương ngô cheo leo chốn địa đầu Tổ quốc.

Bố mất khi Dính còn nhỏ. Sau một thời gian ngắn sống cùng ba chị em, mẹ em rời đi và không trở lại. Người chú ruột sau đó đón ba chị em về nuôi dưỡng, chăm sóc như con đẻ, cố gắng bù đắp những thiếu thốn tình cảm mà các em phải trải qua. Tuy nhiên, khoảng một năm sau, người chú qua đời vì bạo bệnh, khiến ba chị em một lần nữa mất đi chỗ dựa.

Đối với Dính, con đường học tập gặp nhiều trở ngại vì hoàn cảnh gia đình khó khăn, đặc biệt là chi phí đến trường. Trong thời gian ấy, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Lũng Cú đã tìm đến và hỗ trợ ba chị em.

Không chỉ đón các em về nuôi dưỡng, những người lính quân hàm xanh còn chăm sóc ba chị em như những người cha trong gia đình. Từ quần áo, đồ dùng sinh hoạt đến sách vở, dụng cụ học tập, các chú đều quan tâm, chu đáo. Buổi tối, sau khi hoàn thành nhiệm vụ, các chú dành thời gian hướng dẫn các em học bài và thay nhau đưa đón trong những ngày đến trường.

Khi lên THPT, Dính phải học xa đồn và xa các em, chỉ có thể trở về thăm nhà khoảng một tháng một lần. “Những lúc nhớ nhà, mình sẽ gọi điện trò chuyện cùng các chú. Các chú cũng thường xuyên hỏi han, động viên và nhắc nhở mình cố gắng học tập”, Dính chia sẻ.

Hành trình chinh phục con chữ

Sau nhiều khó khăn, con đường học tập của Dính tiếp tục đứng trước thử thách khi cô phải lựa chọn giữa ước mơ đại học và hoàn cảnh kinh tế gia đình. Năm lớp 12, lo ngại chi phí học tập vượt quá khả năng của gia đình, Dính quyết định không học tiếp. “Lúc bấy giờ, mình chỉ nghĩ đến việc trở về quê, ở bên ông bà và tìm một công việc có thể nuôi sống bản thân đã là tốt rồi”, Dính tâm sự.

Khi biết quyết định của Dính, các cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Lũng Cú đã động viên cô tiếp tục học tập và khẳng định sẽ hỗ trợ những khó khăn về kinh tế, nơi ở và sinh hoạt.

“Các chú khiến mình hiểu rằng, mình không hề đơn độc trên hành trình đi tìm con chữ. Nếu mình tiếp tục, vẫn có nhiều người sẵn sàng giúp đỡ, từ chuyện học phí, nơi ở đến sinh hoạt”, Dính chia sẻ.

Tuy nhiên, khi Dính thay đổi quyết định, thời hạn đăng ký nguyện vọng xét tuyển đại học đã kết thúc. Để giúp cô tiếp tục việc học, các cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Lũng Cú đã liên hệ với các đơn vị liên quan, trình bày hoàn cảnh của Dính với cơ quan giáo dục, đồng thời tìm kiếm sự hỗ trợ về học phí và chỗ ở.

“Quá trình hoàn thiện hồ sơ kéo dài gần một tháng. Nếu không có sự kiên trì của các chú và sự giúp đỡ từ nhà trường, mình có thể đã phải chờ thêm một năm mới có cơ hội tiếp tục học tập”, Dính nhớ lại.

Cuối cùng, trường ĐH Mỏ - Địa chất tạo điều kiện để Dính nhập học. Dù bắt đầu chương trình muộn khoảng hai tuần, cô vẫn có cơ hội tiếp tục con đường đại học từng định từ bỏ.

Ba năm học tập tại Hà Nội, Dính dần thích nghi với môi trường sống mới. Thay vì dành nhiều thời gian vui chơi, khám phá thành phố, cô tập trung học tập, tranh thủ làm thêm và tiết kiệm chi tiêu để giảm bớt gánh nặng cho những người đang hỗ trợ mình.

Dù nhận được sự hỗ trợ hằng tháng từ các "bố Biên phòng", Dính vẫn cố gắng tự trang trải cuộc sống. Cô làm thêm tại một quán cà phê gần trường, dành dụm tiền sinh hoạt và gửi một phần về quê để ông bà chăm sóc các em nhỏ.

Nhắc đến các "bố Biên phòng", Dính luôn bày tỏ lòng biết ơn, xen lẫn những lúc chạnh lòng khi nghĩ đến sự vất vả của họ. Vì vậy, cô thường cố gắng tự giải quyết khó khăn, hạn chế nhờ đến sự giúp đỡ của mọi người.

Ước mơ gìn giữ bản sắc văn hóa

Là sinh viên năm thứ ba, trường ĐH Mỏ - Địa chất, Dính vẫn đang trên hành trình tích lũy kiến thức và hoàn thiện bản thân. Nhưng khác với những năm tháng thơ ấu, khi điều cô mong mỏi nhất là được tiếp tục đến trường, giờ đây, cô gái người Mông đã có thể nghĩ xa hơn về con đường lập nghiệp của mình.

Với Dính, cao nguyên đá không chỉ là nơi cô sinh ra và lớn lên, mà còn là miền đất lưu giữ lịch sử, phong tục và những giá trị văn hóa của đồng bào người Mông. Dính mong muốn, một ngày nào đó có thể trở thành hướng dẫn viên, để trực tiếp kể cho du khách nghe về những con người kiên cường sống giữa núi đá và về bản sắc văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Ở nơi biên giới xa xôi, những "người bố quân hàm xanh" vẫn dõi theo "cô con gái" nhỏ bằng những cuộc gọi hỏi han, những lời động viên và niềm hy vọng Dính sẽ trưởng thành, vững vàng trên con đường lập nghiệp. Còn giữa lòng Hà Nội, Dính tiếp tục đến giảng đường, mang theo tình thương của gia đình, của những người lính và của những thầy cô đã giúp nữ sinh vùng cao có thêm một cơ hội trong cuộc đời.

Ảnh: NVCC