A (30 tuổi), người đã làm việc tại bộ phận hoạch định chiến lược của một công ty lớn trong nước suốt ba năm qua, đang có tâm trạng vừa mong chờ vừa lo lắng trước sự lan rộng gần đây của trí tuệ nhân tạo (AI). Dù việc sử dụng AI tạo sinh để xây dựng chiến lược kinh doanh đã giúp nâng cao hiệu suất, A ngày càng lo ngại rằng, công nghệ này có thể khiến vai trò của mình trở nên lỗi thời trong tương lai. "Tôi đang cân nhắc xem liệu mình có cần tham gia các khóa đào tạo bổ sung để nâng cao kỹ năng sử dụng AI hay không?", A chia sẻ.
B (27 tuổi), một người mới tốt nghiệp đại học và đang tìm việc làm, lo ngại rằng, sự phổ biến của công nghệ AI đang đẩy cao các tiêu chuẩn tuyển dụng. B đặc biệt lo lắng về tương lai của các công việc văn phòng, lĩnh vực mà B mong muốn gia nhập, bởi nhiều nhiệm vụ liên quan như nghiên cứu dữ liệu và soạn thảo văn bản rất dễ bị tự động hóa bởi AI. "Tôi đang tự hỏi, liệu mình có phải thay đổi định hướng nghề nghiệp hay không, nếu không sớm tìm được việc làm", B nói.
Giới trẻ ngày nay đang đối mặt với thách thức kép: Vừa phải cạnh tranh với AI khi tìm việc, vừa cảm thấy bị lép vế trước những nhân sự lớn tuổi giàu kinh nghiệm sau khi đã được tuyển dụng. Hơn sáu trong số mười người trẻ đang tìm việc dự đoán rằng, vị trí công việc họ mong muốn sẽ bị thay thế hoặc cắt giảm bởi AI trong vòng 5 năm tới. Trong khi đó, hiện tượng "đảo chiều thế hệ" đang diễn ra mạnh mẽ tại các công ty lớn trong nước, nơi tỷ lệ nhân viên từ 30 tuổi trở xuống đang giảm dần, còn tỷ lệ nhân viên từ 50 tuổi trở lên lại gia tăng.
Vào ngày 18/8, Hiệp hội Kinh tế Hàn Quốc (KEA) đã công bố kết quả khảo sát về nhận thức của giới trẻ đối với việc làm trong kỷ nguyên AI. Cuộc khảo sát do KEA ủy quyền và Mono Research thực hiện, đã thăm dò ý kiến của 1.000 người trẻ trong độ tuổi từ 19 đến 34, bao gồm cả những người đang đi làm và những người đang tìm việc. Kết quả cho thấy, 53,9% tin rằng, khả năng cao là công việc hiện tại hoặc công việc họ mong muốn sẽ bị thay thế hoặc cắt giảm bởi AI trong vòng 5 năm tới. Đáng chú ý, 63,8% người trẻ đang tìm việc bày tỏ lo ngại rằng, AI sẽ làm giảm cơ hội việc làm, một con số cao hơn 14,4% so với nhóm người trẻ đang có việc làm (49,4%).
Mức độ lo ngại cao hơn ở những vị trí công việc có khả năng chịu ảnh hưởng lớn từ AI. Trong số các nhóm ngành nghề chịu tác động mạnh bởi AI, chẳng hạn như nhân viên văn phòng, có 58,4% người được hỏi tin rằng, công việc của họ có khả năng cao sẽ bị AI thay thế. Tỷ lệ này cao hơn 12,6% với nhóm ít chịu tác động, ví dụ như lao động chân tay (45,8%). Ngoài ra, 65,6% người tham gia khảo sát lo ngại rằng, AI sẽ đảm nhận các công việc ở cấp độ khởi điểm, từ đó làm giảm cơ hội để họ phát triển thành những chuyên gia lành nghề.
Trong khi tỷ lệ việc làm dành cho giới trẻ tại các tập đoàn lớn trong nước đang sụt giảm, thì tỷ trọng lao động lớn tuổi (từ 50 tuổi trở lên) lại có xu hướng gia tăng. Một phân tích của Leaders Index, dựa trên dữ liệu xu hướng việc làm giai đoạn 2023 - 2025 của 132 trong số 500 công ty hàng đầu có công bố thông tin cho thấy, số lượng nhân sự mới tuyển dụng (tại 113 công ty) đã giảm 15,3%, từ mức 109.456 người vào năm 2023 xuống còn 92.680 người vào năm ngoái.
Số lượng lao động trẻ từ 30 tuổi trở xuống đã giảm 13,8% từ 267.343 người năm 2023 xuống còn 230.434 người vào năm ngoái khiến tỷ trọng của nhóm này trong tổng lực lượng lao động giảm từ 21,2% xuống còn 18,3%. Ngược lại, số lượng nhân viên từ 50 tuổi trở lên đã tăng thêm 10.715 người (từ 221.333 lên 231.848 người), và tỷ trọng việc làm của nhóm này tăng từ 17,5% lên 18,4%, vượt qua tỷ trọng của nhóm dưới 30 tuổi.
Đây là lần đầu tiên số lượng nhân viên từ 30 tuổi trở xuống thấp hơn số lượng lao động từ 50 tuổi trở lên. Xét riêng từng công ty, tại Lotte Shopping, lực lượng lao động từ 50 tuổi trở lên chiếm tới 44,1%, cao gấp hơn 8 lần so với tỷ lệ nhân viên từ 30 tuổi trở xuống (5,2%). Tương tự, tại SK Telecom, nhân viên từ 50 tuổi trở lên chiếm 37% tổng số nhân sự, trong khi nhóm từ 30 tuổi trở xuống chỉ chiếm 8,6%.
Ông Lee Sang-ho, Trưởng ban Kinh tế, Hiệp hội Kinh tế Hàn Quốc (KEA) đề xuất: “Chúng ta cần hoàn thiện các chương trình hỗ trợ tuyển dụng thanh niên hiện nay bằng cách tăng cường hỗ trợ cho các doanh nghiệp cung cấp cơ hội trải nghiệm công việc ở cấp độ khởi điểm và đào tạo về kỹ năng ứng dụng AI”.