SVO - Trong Thông báo Kết luận thanh tra việc thực hiện cơ chế tự chủ giai đoạn 2021 - 2024 tại ĐHQG Hà Nội, trường Quản trị và Kinh doanh (QTKD) là một trong những đơn vị xuất hiện ở hầu hết các nhóm vi phạm: Từ điều kiện thành lập trường, thu học phí vượt quy định, sử dụng quỹ học bổng sai mục đích cho đến quản lý tài sản công và nghĩa vụ thuế. Thanh tra Chính phủ kiến nghị Bộ GD - ĐT chỉ đạo ĐHQG Hà Nội khẩn trương rà soát, đánh giá lại điều kiện thành lập của trường QTKD để có giải pháp bảo đảm chất lượng đào tạo và quyền lợi hợp pháp của người học.
Thành lập trường khi chưa đủ điều kiện, không xây dựng đề án tự chủ
Theo Thông báo Kết luận thanh tra của Thanh tra Chính phủ, vào tháng 12/2021, Giám đốc ĐHQG Hà Nội đã quyết định thành lập trường QTKD trên cơ sở nâng cấp khoa Quản trị và Kinh doanh trực thuộc. Tuy nhiên, hồ sơ và đề án thành lập cho thấy, tại thời điểm đó, đơn vị chưa đáp ứng đủ điều kiện theo quy định của Chính phủ về số lượng ngành đào tạo (bắt buộc có ít nhất 5 ngành cùng lĩnh vực từ bậc đại học trở lên, gồm tối thiểu 3 ngành thạc sĩ, 1 ngành tiến sĩ) cũng như quy mô đào tạo chính quy tối thiểu từ 2.000 người trở lên.
Trong quá trình hoạt động giai đoạn 2021 - 2024, trường QTKD là một trong 6 đơn vị được kiểm tra đã không xây dựng Đề án tự chủ để trình ĐHQG Hà Nội phê duyệt theo quy định. Cơ quan thanh tra cũng chỉ rõ việc Giám đốc ĐHQG Hà Nội ban hành quyết định phê duyệt vị trí việc làm, cơ cấu viên chức theo chức danh nghề nghiệp, giao biên chế và phê duyệt kế hoạch tuyển dụng đối với trường QTKD là không đúng thẩm quyền, bởi đây là đơn vị sự nghiệp công lập tự chủ tài chính nhóm 1, thẩm quyền này thuộc về người đứng đầu nhà trường.
Thu học phí cao gấp đôi quy định, sử dụng sai mục đích quỹ học bổng
Trong công tác đào tạo và thu chi tài chính đối với người học, trường QTKD đã ban hành quyết định vào tháng 2/2023 và thực hiện thu học phí năm học 2023 - 2024 trái quy định đối với 8 chương trình đào tạo chưa đạt kiểm định chất lượng và chưa ban hành định mức kinh tế - kỹ thuật.
Cụ thể, nhà trường đã thu từ 6 đến 7 triệu đồng/tháng đối với bậc cử nhân, trong khi mức trần quy định của Chính phủ chỉ là 3,125 triệu đồng/tháng. Ở bậc sau đại học, trường thu từ 6,75 đến 7,5 triệu đồng/tháng đối với trình độ thạc sĩ và 11 triệu đồng/tháng đối với trình độ tiến sĩ, vượt xa mức quy định lần lượt là 4,6875 triệu đồng/tháng và 7,8125 triệu đồng/tháng.
Thanh tra Chính phủ chỉ ra hàng loạt sai phạm tại trường Quản trị và Kinh doanh thuộc ĐHQG Hà Nội. (Ảnh: TTCP)
Bên cạnh việc thu học phí vượt trần, công tác quản lý quỹ học bổng tại đơn vị này cũng không tuân thủ quy định hiện hành. Trong giai đoạn 2021 - 2024, cùng với 7 trường khác thuộc ĐHQG Hà Nội, trường QTKD chưa trích lập đủ tỷ lệ tối thiểu 8% từ nguồn thu học phí để lập quỹ học bổng khuyến khích học tập cho sinh viên. Không những trích lập thiếu, trường còn lấy 742,29 triệu đồng từ quỹ học bổng khuyến khích học tập để đem chi cho các nội dung thuộc quỹ khác như hỗ trợ học sinh, sinh viên và ủng hộ khuyến học, trong khi pháp luật quy định quỹ này chỉ được dùng để cấp học bổng dựa trên kết quả học tập, rèn luyện của người học.
Mua xe ô tô vượt mức giá trần, để doanh nghiệp chiếm dụng mặt bằng và chậm kê khai thuế
Hoạt động quản lý tài sản công, đầu tư xây dựng và thực hiện nghĩa vụ thuế tại trường QTKD cũng bộc lộ nhiều sai phạm hành chính. Vào tháng 4 và tháng 6/2022, nhà trường đã thực hiện mua sắm xe ô tô phục vụ công tác chung có giá trị vượt mức giá tối đa theo quy định của Chính phủ là 720 triệu đồng/xe.
Trong khoảng thời gian từ tháng 1 đến tháng 9/2022, trường QTKD đã đưa tài sản công vào cho thuê, liên doanh, liên kết khi chưa có đề án được cấp có thẩm quyền phê duyệt theo Luật Quản lý, sử dụng tài sản công. Đáng chú ý, hoạt động liên doanh, liên kết bằng tài sản công giữa nhà trường với Công ty TNHH Đầu tư Phát triển Việt Liên Hoa dù đã chấm dứt từ tháng 10/2022, nhưng đến thời điểm thanh tra, doanh nghiệp này vẫn đang chiếm dụng mặt bằng rộng 100m2 của trường mà chưa được xử lý dứt điểm.
Ở lĩnh vực đầu tư xây dựng và nghĩa vụ ngân sách, trường QTKD là một trong 5 đơn vị làm chủ đầu tư các gói thầu xây lắp, cải tạo, sửa chữa đã tổ chức nghiệm thu không đúng khối lượng và đơn giá phần phát sinh, dẫn đến giá trị quyết toán bị đội lên cao hơn quy định. Ngoài ra, thống kê đến hết ngày 31/12/2024 cho thấy, trường QTKD đã chậm thực hiện kê khai và nộp thuế thu nhập doanh nghiệp đối với nguồn thu từ hoạt động đào tạo, với tổng doanh thu tạm tính lên tới hơn 86,84 tỷ đồng.
Trước hàng loạt vi phạm trên, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Bộ GD - ĐT chỉ đạo ĐHQG Hà Nội khẩn trương rà soát, đánh giá lại điều kiện thành lập của trường QTKD để có giải pháp bảo đảm chất lượng đào tạo và quyền lợi hợp pháp của người học. Đồng thời, nhà trường phải khẩn trương báo cáo cấp có thẩm quyền xử lý triệt để diện tích mặt bằng đang bị doanh nghiệp chiếm dụng, phối hợp với cơ quan thuế rà soát nghĩa vụ nộp ngân sách và kiểm điểm, xử lý trách nhiệm các tập thể, cá nhân có liên quan theo quy định pháp luật.
