Từ dữ liệu đến chính sách: Cần cách tiếp cận và đánh giá công bằng
Từ ngày 14 - 16/4/2026, hơn 120 đại diện từ 52 tập đoàn hàng đầu Hoa Kỳ đã thăm và làm việc tại Việt Nam trong khuôn khổ Đoàn Doanh nghiệp Cấp cao do Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ-ASEAN (USABC) tổ chức, thể hiện sự quan tâm và niềm tin vào triển vọng tăng trưởng dài hạn của Việt Nam.
Bên lề sự kiện, đại diện cấp cao của Philip Morris International (PMI) - ông Ankur Modi - Phó Tổng giám đốc phụ trách khu vực Nam Á & Đông Dương đã chia sẻ nhiều góc nhìn với báo chí về cách Việt Nam tiếp cận khoa học, dữ liệu và cơ hội đầu tư trong bối cảnh các mô hình kinh doanh mới đang hình thành nhanh chóng trên toàn cầu.
Ông Ankur Modi - Phó Tổng giám đốc phụ trách khu vực Nam Á & Đông Dương của PMI
Theo ông Ankur Modi, điểm mấu chốt của Việt Nam hiện nay không nằm ở việc thiếu thông tin mà ở cách tiếp nhận và xử lý. Ông cho rằng với sản phẩm thuốc lá không khói hiện nay có rất nhiều tài liệu, dữ liệu khoa học đến từ khắp nơi trên thế giới, như FDA Hoa Kỳ, Dịch vụ Y tế Quốc gia Vương quốc Anh (NHS), cơ quan y tế của Nhật Bản, Đức, Thụy Sĩ.
“Tất cả những dữ liệu này đều sẵn có. Vấn đề là cần có người đọc, tổng hợp và đánh giá để thực sự nhìn thấy lợi ích mà các giải pháp không khói mang lại cho sức khỏe cộng đồng,” ông Ankur Modi nhấn mạnh.
Từ góc nhìn này, đại diện PMI cho rằng Việt Nam hoàn toàn có thể chủ động hơn trong việc tham khảo tri thức toàn cầu. Thay vì phụ thuộc vào một nguồn tham chiếu duy nhất, việc mở rộng góc nhìn, kinh nghiệm từ nhiều quốc gia sẽ giúp quá trình đánh giá trở nên toàn diện hơn, qua đó tạo nền tảng vững chắc cho các quyết định.
Ông Ankur Modi cũng chỉ ra rằng trong nhiều lĩnh vực, đặc biệt là dược phẩm, việc tham chiếu các tiêu chuẩn quốc tế là thông lệ phổ biến. Tuy nhiên, với các mô hình mới, các sản phẩm công nghệ đổi mới, cách tiếp cận đôi khi lại thận trọng theo cách thiếu nhất quán. Điều này đặt ra yêu cầu cần có một hướng tiếp cận linh hoạt hơn, phù hợp với tốc độ phát triển nhanh của khoa học và công nghệ.
Một điểm đáng chú ý khác theo ông Ankur Modi là Việt Nam không thiếu năng lực nghiên cứu. Đặc biệt khi các vấn đề quản lý các sản phẩm không khói, như thuốc lá nung nóng đã được chính phủ của hơn 106 quốc gia áp dụng trong đó có cả Mỹ, nên Việt Nam đủ dữ liệu để tham khảo và tinh chỉnh phù hợp với thực tiễn trong nước. Song song đó, thực tế đã có những nghiên cứu trong nước được thực hiện, nhưng chưa được tích hợp trong quá trình đối thoại chính sách.
Sẵn sàng trao đổi công nghệ, nâng cao năng lực nội địa
Bên cạnh yếu tố khoa học, Việt Nam đang sở hữu nhiều lợi thế quan trọng như quy mô thị trường lớn, tốc độ tăng trưởng cao và lực lượng lao động trẻ. Đây là những nền tảng để thu hút các dòng vốn đầu tư chất lượng cao, đặc biệt trong các lĩnh vực gắn với công nghệ và chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tuy nhiên, điều mà các nhà đầu tư quan tâm không chỉ là tiềm năng, mà còn là mức độ ổn định và khả năng dự báo của môi trường kinh doanh. “Đầu tư luôn gắn với thời điểm. Khi cơ hội xuất hiện nhưng điều kiện chưa sẵn sàng, dòng vốn sẽ dịch chuyển sang các thị trường khác,” ông Ankur Modi nhìn nhận.
Đây không phải là câu chuyện riêng của một doanh nghiệp, mà là thực tế chung trong bối cảnh cạnh tranh khu vực ngày càng gay gắt. Theo ông Ankur Modi, các doanh nghiệp FDI cần một khung pháp lý có tính dự báo, minh bạch và rõ ràng. Đây là những yếu tố nền tảng thiết yếu mà nhà đầu tư nước ngoài tìm kiếm ở bất kỳ quốc gia nào.
Đáng chú ý, đại diện PMI cho biết, giá trị của đầu tư ngày nay không chỉ nằm ở vốn mà còn là công nghệ, dữ liệu và cách vận hành. Theo đó, đối với lĩnh vực thuốc lá không khói, các khoản đầu tư có thể mở rộng sang nhiều lĩnh vực, từ sản xuất, nghiên cứu – phát triển, hỗ trợ chống buôn lậu đến xây dựng nhà máy và nâng cao kỹ năng cho người lao động. Đây mới là những yếu tố giúp nền kinh tế nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu.
Bên trong một nhà máy sản xuất thuốc lá không khói hiện đại của PMI
Đặc biệt, đại diện PMI cho biết doanh nghiệp này sẵn sàng mang đến toàn bộ công nghệ và khoa học đằng sau nhóm sản phẩm thuốc lá không khói trong việc hợp tác với Tổng công ty Thuốc lá Việt Nam (Vinataba) và Việt Nam, nhằm cùng phát triển các mô hình sản xuất mới và nâng cao năng lực nội địa. Theo ông, đây không chỉ là câu chuyện hợp tác kinh doanh, mà là quá trình đồng hành lâu dài để đưa công nghệ, kỹ năng và hệ sinh thái sản xuất hiện đại vào Việt Nam.
Ở góc độ dài hạn, đại diện PMI cho rằng trong kỷ nguyên mới, dữ liệu và khả năng phân tích dữ liệu sẽ trở thành nguồn tài nguyên quan trọng. Những thông tin về hành vi tiêu dùng, xu hướng thị trường hay hiệu quả vận hành có thể tạo ra lợi thế cạnh tranh lớn cho cả doanh nghiệp và nền kinh tế.
"Việt Nam có nhiều điều kiện thuận lợi để tham gia sâu hơn vào xu hướng này. Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội, cần một cách tiếp cận cởi mở hơn với các mô hình mới, bao gồm việc đánh giá dựa trên cơ sở khoa học đối với các sản phẩm thuốc lá không khói thay thế thuốc lá truyền thống. Cùng đó, trong những lĩnh vực còn nhiều quan điểm khác nhau, việc tạo ra các diễn đàn thảo luận và trao đổi công khai về dữ liệu khoa học giữa các bên liên quan là rất cần thiết", ông Ankur Modi cho hay.
Trong khuôn khổ chuỗi hoạt động do USASEAN Business Council (USABC) và Đại sứ quán Mỹ tại Việt Nam tổ chức từ ngày 14–16/12/2026, tại các cuộc gặp với Thủ tướng Chính phủ Việt Nam, đại diện Philip Morris International (PMI) chia sẻ rằng tập đoàn này đã đầu tư hơn 16 tỷ USD cho nghiên cứu và phát triển các sản phẩm thuốc lá không khói dựa trên bằng chứng khoa học. Các sản phẩm không khói đã được chính phủ của hơn 106 quốc gia áp dụng trong đó có cả Mỹ...
